Shockschade: vergoeding, vereisten en uw rechten

Shockschade treft u als getuige van een ernstig ongeval met een naaste, of wanneer u kort daarna geconfronteerd wordt met de gevolgen. De beelden blijven. Onder voorwaarden kunt u aanspraak maken op vergoeding van zowel materiële als immateriële schade. Op deze pagina leest u wat de vereisten zijn, hoe dit verschilt van affectieschade en welke stappen u kunt zetten.

Wat is shockschade?

Shockschade is ernstig psychisch letsel dat ontstaat door confrontatie met een ongeval of de directe gevolgen ervan. Het gaat niet om het verdriet zelf, maar om de psychische schade die u als getuige of naaste oploopt doordat u het ongeval heeft gezien, of kort daarna werd geconfronteerd met het ernstige letsel of overlijden van een dierbare. In juridische teksten komt u ook de termen “schokschade” of “schrikschade” tegen.

De aansprakelijke partij pleegt door het toebrengen van die schok een onrechtmatige daad jegens u, het secundaire slachtoffer. Er bestaat geen apart shockschade wetsartikel: de aansprakelijkheid vloeit voort uit artikel 6:162 BW, het wetsartikel over de onrechtmatige daad.

Bij Brugman kunt u rekenen op kosteloze rechtsbijstand bij letselschade: de kosten worden verhaald op de aansprakelijke partij.

Let op: dit artikel bevat algemene juridische informatie en is geen vervanging voor persoonlijk advies. Elke letselschadezaak is uniek. Voor uw specifieke situatie kunt u kosteloos contact opnemen met een van onze gespecialiseerde advocaten.

Wat is shockschade?

Shockschade is ernstig psychisch letsel dat ontstaat door confrontatie met een ongeval of de directe gevolgen ervan. Het gaat niet om het verdriet zelf, maar om de psychische schade die u als getuige of naaste oploopt doordat u het ongeval heeft gezien, of kort daarna werd geconfronteerd met het ernstige letsel of overlijden van een dierbare. In juridische teksten komt u ook de termen “schokschade” of “schrikschade” tegen.

De aansprakelijke partij pleegt door het toebrengen van die schok een onrechtmatige daad jegens u, het secundaire slachtoffer. Er bestaat geen apart shockschade wetsartikel: de aansprakelijkheid vloeit voort uit artikel 6:162 BW, het wetsartikel over de onrechtmatige daad.

Bij Brugman kunt u rekenen op kosteloze rechtsbijstand bij letselschade: de kosten worden verhaald op de aansprakelijke partij.

Let op: dit artikel bevat algemene juridische informatie en is geen vervanging voor persoonlijk advies. Elke letselschadezaak is uniek. Voor uw specifieke situatie kunt u kosteloos contact opnemen met een van onze gespecialiseerde advocaten.

Wat zijn de vereisten?

Niet iedereen die geschokt is door een ongeval komt in aanmerking voor vergoeding. De Hoge Raad heeft in het Taxibus-arrest (2002) voor het eerst erkend dat een secundair slachtoffer recht kan hebben op schadevergoeding. Uit dat arrest vloeien vier vereisten voort.

1. U heeft het ongeval waargenomen of bent direct geconfronteerd met de ernstige gevolgen ervan. Dit is het zogenaamde confrontatievereiste. Alleen horen over het ongeval of pas veel later in het ziekenhuis komen is onvoldoende.
2. Die waarneming of confrontatie heeft bij u een hevige emotionele schok teweeggebracht.
3. Door die schok is bij u geestelijk letsel ontstaan dat naar objectieve maatstaven is vastgesteld, bijvoorbeeld door een psychiater, psycholoog of huisarts. Een voorbeeld van zo’n erkend ziektebeeld is PTSS (posttraumatische stressstoornis), maar een formele DSM-diagnose is sinds 2022 niet meer strikt vereist.
4. Er bestaat een nauwe affectieve relatie met het primaire slachtoffer, zoals bij een partner, kind of ouder. De Hoge Raad heeft dit geen harde eis gemaakt: het is een gezichtspunt dat wordt meegewogen naast de andere omstandigheden.

De vier vereisten worden in onderlinge samenhang beoordeeld. Dat betekent: als een van de gezichtspunten minder sterk is, kan een ander gezichtspunt dat compenseren. Zekerheid vooraf bestaat niet.

Ontwikkelingen in de rechtspraak: van Taxibus naar Hoogeveen

In 2022 schudde de Hoge Raad het shockschaderecht op. In het Hoogeveen-arrest verving de Hoge Raad de strikte vereisten uit het Taxibus-arrest door een meer open toetsingskader: de gezichtspuntencatalogus.

Drie gezichtspunten zijn sindsdien leidend bij de beoordeling of de veroorzaker ook onrechtmatig heeft gehandeld tegenover het secundaire slachtoffer:

1. Aard, toedracht en ernst van de onrechtmatige daad. Hoe ernstig was het incident? Een geweldsdelict weegt anders dan een verkeersongeval met licht letsel.

2. Wijze van confrontatie. Heeft u het ongeval zelf gezien, of werd u pas later op een andere manier geconfronteerd? Een onverhoedse confrontatie weegt zwaarder dan een voorbereide.

3. Aard en hechtheid van de relatie. Een ouder-kindrelatie weegt zwaar, maar ook andere hechte banden kunnen voldoende zijn.

Een tweede verandering: de Hoge Raad oordeelde dat een formeel psychiatrisch erkend ziektebeeld niet langer noodzakelijk is. Geestelijk letsel dat naar objectieve maatstaven is vastgesteld volstaat.

In november 2025 bevestigde de Hoge Raad deze lijn, maar trok daarbij wel een grens. In een zaak over een schietpartij (ECLI:NL:HR:2025:1676) oordeelde de Hoge Raad dat het vernemen van een incident via een app-bericht en een later ziekenhuisbezoek onvoldoende is voor het confrontatievereiste. De confrontatie moet direct en ingrijpend zijn.

Welke vergoeding kunt u krijgen bij?

Het is geen schadepost, maar een grondslag voor aansprakelijkheid. Wordt die vastgesteld, dan komen zowel materiële als immateriële schade voor vergoeding in aanmerking.

Materiële schade omvat concrete, becijferbare kosten. Denk aan inkomensschade doordat u tijdelijk niet kunt werken, kosten van psychologische behandeling, het eigen risico van uw zorgverzekering, studievertraging, en reiskosten naar behandelaars. Bij ernstig en langdurig geestelijk letsel kan ook toekomstige inkomensschade aan de orde zijn.

Immateriële schade is de vergoeding voor het leed zelf: smartengeld. De wettelijke basis hiervoor is artikel 6:106 lid 1 sub b BW. De hoogte van uw shockschade vergoeding verschilt sterk per zaak en hangt af van de ernst van het geestelijk letsel, de duur van de klachten en de omstandigheden van het geval.

Verschil tussen shockschade en affectieschade

Twee verschillende aanspraken die naast elkaar kunnen bestaan. In de praktijk worden ze vaak verward, maar het zijn juridisch gescheiden grondslagen met eigen voorwaarden.

Let op: samenloop is mogelijk. Bent u als ouder getuige geweest van een ernstig verkeersongeval waarbij uw kind gewond raakte, dan kunt u zowel shockschade als vergoeding van affectieschade vorderen. De wettelijke grondslag voor affectieschade vindt u in artikel 6:107a BW.

Bij ernstige ongevallen met dodelijke afloop kan ook overlijdensschade een rol spelen. Dat is een aparte aanspraak voor nabestaanden die inkomsten of verzorging missen door het overlijden.

Hoe claimen wij het voor u?

Het aantonen van shockschade is juridisch veeleisend. U moet niet alleen bewijzen dat de veroorzaker aansprakelijk is, maar ook dat u voldoet aan het confrontatievereiste en dat uw geestelijk letsel objectief vaststaat. Dat vergt een gerichte aanpak.

1. Beoordeling van uw zaak. Wij toetsen of uw situatie aan de vereisten voldoet en of een vordering kansrijk is.
2. Aansprakelijkstelling. Wij stellen de veroorzaker, of diens verzekeraar, schriftelijk aansprakelijk voor de door u geleden schade.
3. Psychiatrische of psychologische rapportage. Dit is vaak de kern van het dossier. Een deskundige moet vaststellen dat bij u sprake is van geestelijk letsel als gevolg van de confrontatie. Zonder die rapportage is de vordering vrijwel kansloos. Wij schakelen hiervoor onze medisch adviseur in, die beoordeelt welk type onderzoek in uw geval nodig is en welke deskundige het best past. De kosten van dit onderzoek verhalen wij op de aansprakelijke partij.
4. Inventarisatie van uw schade. Inkomensschade, behandelkosten, eigen risico, smartengeld: wij brengen elke schadepost in kaart en onderbouwen die met stukken.
5. Onderhandeling. Wij onderhandelen met de verzekeraar om tot een passende vergoeding te komen. Dat kan lang duren.

Bij een shockschadeclaim kijken wij ook altijd of u daarnaast aanspraak kunt maken op schadevergoeding bij letselschade op andere gronden. Een overzicht van alle letseltypen waarvoor wij optreden vindt u op de pagina soorten letselschade.

Heeft u behoefte aan emotionele ondersteuning naast de juridische procedure? Slachtofferhulp Nederland biedt gratis begeleiding bij het verwerken van schokkende gebeurtenissen en kan doorverwijzen naar gespecialiseerde hulpverleners.

Waarom Brugman?

Wat ons onderscheidt is niet dat wij letselschade doen, maar dat wij niets anders doen. Bij shockschadezaken is de medische beoordeling doorslaggevend. Onze medisch adviseurs kennen de nuances van psychiatrische rapportages en weten welke deskundige het verschil maakt voor uw dossier.

Onze advocaten zijn aangesloten bij de LSA, de beroepsvereniging voor letselschade advocaten met strenge toelatingseisen. U krijgt een vaste advocaat die uw zaak van begin tot eind behandelt. En onze rechtsbijstand is voor u kosteloos: de juridische kosten komen voor rekening van de veroorzaker.

Ervaringen met een letselschade advocaat

Voordat u in zee gaat met een letselschade advocaat, wilt u uiteraard weten hoe anderen onze rechtsbijstand ervaren. U leest onafhankelijke meningen over onze letselschade advocaten hieronder.

Brugman Letselschade Advocaten

4.6

Gebaseerd op 157 beoordelingen

powered by Google

beoordeel ons op

H. Aharonyan

06:37 01 Aug 26

Zeer tevreden over de begeleiding door Brugman Letselschade Advocaten, en in het bijzonder door Sanne Minkens.

Sanne is professioneel, betrokken en communiceert altijd duidelijk en snel. Ze hield mij gedurende het hele traject goed op de hoogte en nam de tijd om alles helder uit te leggen.

Dankzij haar deskundige ondersteuning voelde ik mij goed geholpen. Ik kan Brugman Letselschade Advocaten, en met name Sanne Minkens, van harte aanbevelen.

Erwin Hoogendoorn

07:08 28 Jul 26

Ik ben zeer goed geholpen door advocatenkantoor Brugman en mijn dank gaat uit naar advocaat de heer mr. AH.

De heer Erwin Hoogendoorn

Christa van Driel

11:10 15 Jul 26

Na mijn letselschade ben ik uitstekend geholpen door Brugman Letselschade Advocaten. Hoewel ik door omstandigheden in totaal vier verschillende behandelaren heb gehad, is mijn dossier telkens vlekkeloos overgedragen. Bij elke behandelaar voelde ik mij direct gehoord en serieus genomen.

Mijn zaak is uiteindelijk afgewikkeld door mevrouw S. Minkes. Zij is echt van het aanpakken en doorpakken, wat voor een heel fijn en vlot verloop zorgde. Ik ben Brugman Letselschade Advocaten dan ook ontzettend dankbaar voor al hun hulp. Een absolute aanrader!!

Jefry van Putten

23:15 09 Jul 26

Hebben mij goed bijgestaan.

Claudine Vitz

08:18 16 Jun 26

Ik concludeer Brugman Letselschade Advocaten van harte aan.
Ik heb professionele hulp en uitstekende ondersteuning gekregen. Het hele proces verliep soepel en zonder stress voor mij.
Zij hebben mij enorm geholpen in een boekenperiode van mijn leven. Daar ben ik ontzettend dankbaar voor.
Nogmaals hartelijk dank voor alle hulp en betrokkenheid!
Bovenkant!

Ik kan dit bedrijf ten zeerste aanbevelen, ze hebben me geholpen compensatie te krijgen toen ik tijdens het fietsen door een auto werd aangereden.
Ik kreeg ook vertaalondersteuning van de heer Kacper, die bij dit bedrijf werkt, dus het hele proces verliep zeer soepel.
Zeer aardige, professionele mensen.

K Kłodowska

Motivation By Mahmoud

17:42 10 Jun 26

Zeer en zeer tevreden met Brugman Letselschade Advocaten.
Mijn contactpersoon was Erik De Ruiter. Was meer dan tevreden met hem. Altijd goed bereikbaar en zijn communicatie is meer dan top. Als ik vragen had of iets dergelijks stond hij altijd voor me klaar. Zeker een aanrader!!

Mark Van Der Molen

15:52 12 May 26

Ongeluk gehad in 2024, zaak was duidelijk: stilstaand voor rood licht en van achter aangereden met hoge snelheid, drugstest van veroorzaker was positief. Daarna lang traject in met brieven sturen, bellen, mailen. Iedereen werkte tegen inclusief de eigen verzekering. Na 1,5 jaar ellende contact gezocht met Brugman. Ze stuurden 1 van de onzichtbare helden en de erkenning was zo geregeld. Behandelplan opgesteld voor het letsel en de zaak was zo rond. Nu eindelijk half 2026 over op operatie en herstel. Bedankt! Aanrader. Ik hoop niet dat het nodig is, maar als het moet zou ik het weer zo doen, alleen dan eerder!

Marcin Roszkowski

09:12 11 May 26

Ik ben drie jaar lang begeleid na een verkeersongeval met het openbaar vervoer door advocaat Dayenne. Het contact was altijd van hoog niveau en alles werd duidelijk uitgelegd, zodat ik alles goed kon begrijpen. Volledig professioneel.

Ik kan dit kantoor absoluut aanbevelen, en in het bijzonder advocaat Dayenne. Zelf zou ik nooit zulke goede voorwaarden hebben kunnen krijgen van de tegenpartij.

Ik ben zeer tevreden en kan dit advocatenkantoor met volledige overtuiging aanbevelen.

Met vriendelijke groet,
Marcin

simona saliba-zakaria

10:21 22 Apr 26

Ik wil u allen( Kim van Diepen )graag bedanken voor de fijne begeleiding en ondersteuning gedurende mijn letselschadezaak. Ik heb de samenwerking als zeer prettig ervaren.

Tim Jansen

08:06 17 Apr 26

Ik ben enorm goed bijgestaan in een zeer complexe zaak door de heer mr. Heilig. Mijn verwachtingen waren hoog maar deze zijn ruimschoots overtroffen. De zaak is na een lange strijd met een positief resultaat afgesloten. Bedankt!

Klasina Noort

20:11 07 Apr 26

Heel blij met alle hulp die we hebben gehad!

J. J. Leiwakabessy

12:41 18 Mar 26

Op advies van de verzekeraar van de tegenpartij heb ik besloten een letselschadeadvocaat in te schakelen. Via internet (op basis van zoekresultaten en reviews) ben ik terechtgekomen bij Brugman Letselschade Advocaten.

Tijdens het intakegesprek bij mij thuis werd er rustig de tijd genomen om mijn situatie door te spreken en kreeg ik duidelijk uitgelegd wat zij voor mij konden betekenen. Dat gaf mij meteen een vertrouwd gevoel.

Wat ik als zeer prettig heb ervaren, is de goede bereikbaarheid van Brugman Letselschade Advocaten. Zowel telefonisch als per e-mail kon ik altijd snel terecht met mijn vragen.

Dankzij hun deskundige en betrokken aanpak is mijn schadeafhandeling naar volle tevredenheid afgerond.

Mocht je ooit een letselschadeadvocaat nodig hebben, dan kan ik Brugman Letselschade Advocaten van harte aanbevelen.

Juliette Dormaar

10:54 11 Mar 26

Mr Steven Polak heeft ons geweldig geholpen. Humaan, empatisch, en zeer professioneel ivm een letselschade zaak.

Naomi Schuurmans

10:22 26 Feb 26

Heel fijn advocatenbureau, hebben me van A tot Z super begeleid! Ik ben echt super tevreden over de service en de bereikbaarheid.

Kawish Jipat

13:56 24 Feb 26

Sinds afgelopen jaar op goede wijze bijgestaan door Brugman Letselschade Advocaten. Mocht je hulp willen inschakelen dan zou ik Brugman Letselschade Advocaten adviseren!

Miriam Voots

12:29 09 Feb 26

Het was een fijne samenwerking! De communicatie was heel fijn en ik ben heel goed geholpen! Het was al met al een prettige ervaring

S B

09:11 26 Jan 26

Ik ben ontzettend goed geholpen door deze letselschade advocaat. Vanaf het eerste contact werd alles duidelijk en rustig uitgelegd, en ik voelde me echt gehoord. De communicatie was snel, professioneel en persoonlijk, wat in zo’n stressvolle periode enorm fijn is.

Mijn zaak is met veel inzet en deskundigheid behandeld, en ik ben zeer tevreden met het uiteindelijke resultaat. Ik kan deze advocaat dan ook van harte aanbevelen aan iedereen die op zoek is naar betrouwbare en betrokken hulp bij letselschade.

Daphne Smit

10:46 02 Jan 26

Na een ongeval is Duitsland met letsel tot gevolg ben ik heel fijn geholpen door Isa van Brugman Letselschade. Ze denkt mee, geeft de ruimte en het voelde vertrouwd. Ook tijdens het gesprek met de tegenpartij was het erg fijn dat Isa hierbij aanwezig was en met de goede voorbereiding is dit gesprek ook goed verlopen. Mocht je met letsel te maken krijgen, dan is dit een perfecte partij om mee in zee te gaan.

Gw3n DG

13:26 29 Dec 25

Prima bijgestaan gedurende de afwikkeling van letselschadeverhaal als gevolg van motorongeluk. Snelle reactie op vragen en meedenkende gesprekken zorgden voor iets van rust en vertrouwen in deze roerige tijden.

Lees hier meer reviews van onze letselschade advocaten!

Veelgestelde vragen.

Wat zijn de vereisten voor shockschade?

U moet direct geconfronteerd zijn met het ongeval of de ernstige gevolgen ervan, die confrontatie moet een hevige emotionele schok hebben veroorzaakt, en door die schok moet bij u geestelijk letsel zijn ontstaan dat objectief is vastgesteld. De Hoge Raad weegt daarbij ook de hechtheid van uw relatie met het slachtoffer mee. Hoe u het confrontatievereiste in de praktijk aantoont, hangt sterk af van de omstandigheden: een advocaat kan beoordelen of uw situatie voldoende grondslag biedt.

Hoeveel vergoeding kan ik krijgen bij shockschade?

De hoogte van shockschade hangt af van de ernst en duur van uw geestelijk letsel, uw concrete financiële schade en de omstandigheden van het geval. Er bestaat geen vastgesteld bedrag of tabel, in tegenstelling tot affectieschade. De verzekeraar zal kijken naar de psychiatrische rapportage, uw inkomensschade en uw behandelkosten. Hoe beter het dossier is onderbouwd, hoe sterker uw onderhandelingspositie.

Wat is het verschil tussen shockschade en affectieschade?

Shockschade vergoedt de psychische schade die u oploopt door confrontatie met een ernstig ongeval. Affectieschade vergoedt het verdriet om wat uw naaste is overkomen, zonder dat u geestelijk letsel hoeft aan te tonen. Het zijn twee gescheiden aanspraken. De vergoeding wordt per geval vastgesteld op basis van uw werkelijke schade; bij affectieschade gelden vaste bedragen. U kunt beide naast elkaar vorderen.

Wie is uw letselschade advocaat?

Bij ons advocatenkantoor werken momenteel 16 letselschade advocaten en 16 letselschadejuristen, ondersteund door juridisch medewerkers. Er zijn ook 2 LSA advocaten aan ons kantoor verbonden. LSA advocaat in een titel voor letselschade advocaten met meer dan 5 ervaring in het verhalen van letselschade na een auto ongeluk, fietsongeluk of bedrijfsongeval.

Wilt u ons team ontmoeten? Neem dan eens een kijkje op onze website en ontmoet het volledige team!